HATAY DEVLETİ NASIL KURULDU

Hatay devletinin kuruluşu ve ardından Anavatana katılıuşı,Atatütk’ün izlediği “Yutrta barış dünyada barış” politikasının zaferidir.
HATAY DEVLETİ NASIL KURULDU
 Atatürk, Türk milletine ve Hatay halkına,bu toprakları er veya geç kurtaracağını vaad etmiş, Antakya, İskenderun ve Havalisi için hukuk mücedelesi başlatmıştır.Bunu çeşitli vesilelerle tekrarlamıştır. Bu amaçla uygun şartları sabırla bekledi ve sonunda,Hatay’a çok sağlam ve parlak bir gelecek hazırladı.Atatüek 15  Ekim 1923 yılında Ayşe Fitnatın şahşında “Hatay’ı da kurtaracağız” diye söz vermişti.O ne dedi de yapmadı ki. Atatürk  o günden itibaren, Hatay sorununu gündeminden hiç düşürmeyip, Hatay’la yatıp Hatay’la kalkmıştır. 19 Mayıs 1938 günü Avrupaya çekilen telgrafta; Atatürk’ün tehlikeli bir surrette devlet işlerine bakamıyacak derecede ağır hasta olduğunu duyurdular. Atatürk hakikatten hastaydı. Hasta olduğu halde Mersin’de geçit resmini saatlerce ayakta izledi. Geçit resminde çekilen resimleri gazetelerde çıkması üzerine gönderildi. Ecnebi sefirlerinede “Ecnebi sefirlerine deyinizkiAtattürk Mersindedir ve Hatay meselesi haledilinceye kadar mersinde kalacaktır” Atatürk Mütefiklere bu şekilde Hasta olmadığını halen dimdik ayakta olduğunu göstermiştir. Bunun üzerine Fransa ve ingiliz elçileri, Atatürk’ün sunduğu bütün şartları kabul etiklerini bildirdiler.Yakında çıkacak olan büyük savaşın siyasi ve askeri dengelerini ve baskısını kullanarak, Fransayı anlaşmaya razı etmiştir.12 Haziran 1938 günü Orgeneral Asım Gündüz başkanlığında bir askeri heyet 12 Haziran günü Antakya’ya geldi. Fransayı temsilende,  Suriye orduları başkumandanı general Huntzinger başkanlığında bir heyet Antakya’ya geldi.Heyetler 13 Haziranda Antakya lisesinde bir araya gelerek görüşmelere başlandı.Görüşmeler tamamen Türkiyenin isteği doğrultusunda gerçekleşti ve görüşmeler 3 Temmuz’da sona erdi. Anlaşma gereği Türk askeri 5 Temmuz günü Albay Şükrü Kanadlı komutasında Hatay’a girdi. Camiatlara göra tescil işlemleri 22 Temmuz’da başladı ve 1 Ağustosta sona erdi.Tescil sonuçlarına göre, Sancakta  Türklernüfusun çoğunluğunu oluşturuyordu. 2. Aşamada milletvekili olacakların Seçimenlik kayıtları2 Ağustosta başladı ve da 8 Ağustos 1938 günü biti. 19 Ağustosta meclise girecek 40 millet vekilinin ismleri ile “Devletbaşkanı,Başbakan ve meclis başkanı” gibi önemli görevlere atanacakların isimleri belirlendi. 20 Ağustos günü isimleri belirlenen 40 millet vekilinin millet vekillikleri  onaylandı.Millet vekili dağılımı şöyle; Türk: (Sunni 22-Alevi:9)Arap:2,Ermeni: 5,Rumordodoks: 2Sçim komisyonu 23 sayılı kararla 23 Ağustosa”isimleri iş bu karara ilişkin görülen mebus adayları seçilmiş sayılabilir.” Şeklindeki kararıyla mebusların millet vekillikleri onaylanmış oldu.2 Eylül 1938 günü saat 10.00’da Millet vekilleri toplanacakları Gündüz sinamasında hazır bulundular. ilk celse en yaşlı üye Mehmet Adalı’nın başkanlığında açıldı ve  Hatay devleti resmen kurulmuş oldu.Meclis başkanlığı seçimi  yapıldı ve Abdülgani TÜRKMEN  oy birliği ile meclis başkanı seçildi.Kurulan devletin adı”HATAY DEVLETİ”olması hakkındaki teklif  saat 11.45Te itifakla kabul edildi. Millet vekillerinin konuşmalarının ardından, Devlet Reyisinin seçimine geçildi. Hatay Parlementosu Tek aday olan Tayfur SÖKMEN’i  itifakla, Hatay Devlet reyisliğine seçti. 5 Eylül 1938 günü Devlet reyisi Tayfur Sökmen, Dr.Abdurrahman Melek’i baş vekil olarak tayin etti ve hükümetü kurmakla görevlendirdi.29 Haziran 1939 günü saat 16.00’da toplanan Hatay meclisinde ”Türk camiasının ayrılmaz bir parçası olan Hatay’ın Anavatana kavuştuğunu bir kararla tesbitini”  isteyen 39 imza sahibi önerge üzerinde son konuşmalarını yaptı. Sonuçta, önerge veAbdülgani Türkmen’in Hatay millet meclisinin varlığına son verilmesine” ilişkinteklif oybirliği ile kabul edildi.Böylece Meclisin kendi arzu ve iradesiyle  Hatay devletini sona erdirmiştir.Hatay parlementosu, 2 Eylül 1938 Tarihinden 29 Haziran 1939 tarihine kadar 55 toplantı yaptı.31 Muvafakat kanunu, Türkiye kanunlarının dışında 67 kanun çıkarılara, resmi gazetede yayınlanmıştır..

Zafer SARI

HATAY DEVLETİ NASIL KURULDU haberi 14 Ağustos 2014 00:00 tarihinde firmarehberim.com kaynak gösterilerek Yerel kategorisine Hatay tarafından  38570 kişi tarafından okunmuş 0 kişi tarafından beğenilip 0 kişi tarafından da beğenilmemiştir.

Hatay Firma Rehberi Firmanı Ücretsiz Ekle
Hatay Temsilcimiz olun Ek Geliriniz Olsun
Hatay Radyoları Canlı Radyo Dinle
Hatay İlanları Ücretsiz İlan Ekle
Hatay Yemek Tariflerini Ekle
Hatay Tvlerini Canlı İzle